Yükleniyor
e-birlik


5904 SAYILI KANUNLA GELİR VERGİSİ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER(08.07.2009)
8.7.2009

 

5904 SAYILI KANUNLA GELİR VERGİSİ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

     5904 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun 03 .07.2009 tarih ve 27277 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Bahse konu kanunda Küçük ve Orta büyüklükteki işletmelerin 31.12.2009 tarihine kadar yapacakları birleşmeler sonrasında sağlanan avantajlar, elektronik ortamda verilen form veya beyannamelerin verime süresinden itibaren 10 gün içinde düzeltme verilmesi halinde özel usulsüzlük kesilmeyeceği, konut yapı kooperatiflerinin üyelerine yapılan konut teslimleri istisnadan çıkartılması gibi hususların yanı sıra birçok kanunu ilgilendiren değişiklikler ve yenilikler yapılmıştır.

 DEĞİŞİKLİKLER:

 Gelir Vergisi Kanunu

• İşe başlatmama tazminatı gelir vergisinden müstesna tutulmuştur. 16.06.2009 tarihinden önce işçiye ödenen işe başlatmama tazminatları damga vergisi hariç hiçbir vergiye tabi tutulmayacak olup işe başlatmama tazminatı gelir vergisi tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin vergi dairesine başvurmaları ve dava açmamaları, açtıkları davadan vazgeçmeleri halinde tahsil edilen gelir vergisinin red ve iade edileceği hükme bağlanmıştır. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

• Teşvik kapsamındaki işyerlerinde çalışan işçilerin ücretlerinin vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra, varsa teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar dikkatte alınacağı belirtilmiştir. 01.01.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

 â€¢ İktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneği'ne makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımların tamamı, gelir vergisi matrahının tespitinde gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirlerden indirilebilecektir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

 â€¢ 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında, düzenlenen ürün senetlerinin alım- satımından elde edilen kazançlar,31.12.2014 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden müstesna edilmiştir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Kurumlar Vergisi Kanunu

• İktisadi İşletmeler hariç , Türkiye Kızılay Derneği'ne makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımların tamamı,kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmek şartıyla kurum kazancından indirilebilir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

• Kanun' un 17. maddesine eklenen hükümle; tasfiye edilerek tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinmiş olan mükelleflerin, tasfiye öncesi ve tasfiye dönemlerine ilişkin olarak kesilecek vergi cezaları dahil her türlü vergi tarhiyatının, tasfiye dönemi için tasfiye memurları adına, tasfiye öncesi dönemleri için kanuni temsilciler müteselsil sorumlu olmak üzere bunlardan herhangi biri adına yapılacağı hükmü getirilmiştir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

 â€¢ Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin 31.12.2009 tarihine kadar yapacakları birleşmeler sonucunda,

 - birleşme işlemlerinden doğan kazançlar kurumlar vergisinden müstesna tutulacak,

 -birleşme işleminin gerçekleştiği dönem dahil olmak üzere, üç hesap dönemi elde edilen kazançlara indirimli kurumlar vergisi oranı uygulanacaktır.

 Kobi tanımı ; Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde kurulmuş olup 2008 yılının Aralık ayına ilişkin olarak verilen sigorta bildirgesine göre 10 ila 250 işçi çalıştıran ve 2008 hesap döneminin sonu itibarıyla yıllık net satışlar toplamı 25 milyon Türk Lirasını geçmeyen veya aktif toplamı 25 milyon Türk Lirasından az olan ticari işletmeleri şeklinde yapılmıştır. Kobi tanımına uygun olan ve tanımda da belirtildiği üzere 2008 yılının Aralık ayı öncesinde kurulmuş olan şirketler birileşmeden sağlanan teşviklerden yararlanabilirler.

 â€¢ Birleşme işleminden doğan kazançların Kurumlar Vergisinden Müstesna olması için; Birleşilen kurum tarafından münfesih kurumun birleşme tarihindeki sabit kıymetlerinin rayiç bedelle, diğer kıymetlerinin ise Vergi Usul Kanununun değerleme hükümlerine göre değerlemek suretiyle bir bütün halinde devralınması ve bilançosuna kaydedilmesi,

- Birleşmeden doğan kazançların tamamının birleşme tarihi itibarıyla birleşilen şirketin sermayesine eklenmesi,

 - Birleşilen kurumun, münfesih kurumun tahakkuk etmiş ve edecek vergi borçlarını ödeyeceğini ve diğer ödevlerini yerine getireceğini; münfesih kurumun, birleşmenin Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiği tarihten itibaren otuz gün içinde birleşme nedeniyle vereceği kurumlar vergisi beyannamesine ekli bir taahhütnameyle taahhüt etmesi,

- Birleşme sonrasında üç yıl süreyle aylık ortalama bazda birleşilen kurum ile münfesih kurum tarafından, 1/4/2009 tarihinden önce verilen son aya ilişkin sigorta bildirgelerine göre istihdam edilenlerin toplamından az olmamak üzere aylık istihdam sağlanması,

 Gereklidir.

 â€¢ İndirimli kurumlar vergisi oranı uygulaması:

 - Birleşme nedeniyle infisah eden kurumun, birleşme tarihinde sona eren hesap döneminde elde ettiği kazançları ile birleşilen kurumun birleşme işleminin gerçekleştiği hesap dönemi dahil olmak üzere, üç hesap döneminde elde ettiği kazançlara uygulanır.

 - Birleşilen kurumun,İndirimli kurumlar vergisi uygulamasının sona erdiği yılı izleyen üçüncü yılın sonuna kadar, birleşme, devir, bölünme ve hisse değişimi işlemlerine tabi tutulması (31/12/2009 tarihine kadar KOBİ'lerin kendi aralarında yapacakları hariç) ile tasfiye edilmesi veya sermaye azaltımında bulunması halinde, birleşmeden dolayı istisna edilen ya da indirimli oran uygulaması nedeniyle zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler, gecikme faizi ile birlikte birleşilen kurumdan tahsil edilir.

• Diğer hususlar;

- Birleşen kurumların, birleşme tarihi itibarıyla, öz sermaye tutarını geçemeyen zararlar ,kurumlar vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapabilir.

- Münfesih kurumdan devralınan amortismana tabi iktisadi kıymetler için, faydalı ömürleri dikkate alınarak münfesih kurumdaki kayıtlı değerleri üzerinden kalan süre için amortisman ayrılabilir.

- Birleşilen kurum tarafından devralınan varlıkların, devir bedelinden düşük bir bedelle satılması durumunda oluşan zararlar, birleşilen kurumun kurumlar vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapılamaz.

 - Birleşme suretiyle devralınan taşınmazlar, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri ile rüçhan haklarının bu maddeye göre indirimli kurumlar vergisi uygulanan hesap dönemlerinde satışı halinde doğan kazançların %75'lik kısmı kurumlar vergisinden istisna edilmez.

- KOBİ tanımı kapsamına giren gelir vergisi mükellefleri,Gelir vergisi Kanunu'nun da belirtilen vergilendirilmeyecek değer artış kazançları maddesinde ki şartları sağlaması kaydıyla bu hükümlerden yararlanabilir.

- Bakanlar Kurulu, bu maddeden yararlanan işletmeler için kurumlar vergisi oranını, % 75'e kadar indirimli uygulatmaya; Maliye Bakanlığı bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili hale getirilmiştir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Katma Değer Vergisi Kanunu

• 5300 Sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu'na göre düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara teslimi KDV konusuna alınmıştır. 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara teslimine ait katma değer vergisini lisanslı depo işleticileri tarafından sorumlu sıfatıyla ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.

• 5300 Sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu'na göre düzenlenen ürün sentlerinin temsil ettiği ürünlerin depodan çekilmesi vergiyi doğuran olay olarak nitelendirilmiştir.

 â€¢ Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından onaylanan sinematografik eserlere ilişkin yabancı yatırımcılar tarafından satın alınacak mal ve hizmetler nedeniyle ödenen KDV yapımcılara iade edilecektir.

 â€¢ Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (ıı) sayılı listede yer alan araçların, Başbakanlık merkez teşkilatına teslimi ve 5300 Sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu'na göre düzenlenen senetlerin ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'ndan ürün senedi alım satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla ilk teslimi KDV Kanunu'nun 13. maddesi kapsamında istisna edilmiştir.

 â€¢ Konut yapı kooperatiflerinin üyelerine yapılan konut yapı teslimleri istisna uygulamasından çıkarılmakta KDV'ye tabi tutulmaktadır.

 â€¢ Gümrük depolarında ve müzayede mahallerinde yapılan satışlarda kesin satış bedeli ile 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara tesliminde, senedin en son işlem gördüğü borsada oluşan değeri özel matrah şekline dahil edilmiştir. Yukarıda bahsi geçen bütün hususlar 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Özel Tüketim Vergisi Kanunu

• 2710.11.25.00.00 GTIP numaralı mal ÖTV kapsamına alınmıştır.

 â€¢ ÖTV Kanunu (II) sayılı listede yer alan mallardan; uçak ve helikopterin Türk Hava Kurumu tarafından ilk iktisabı ile Başbakanlık merkez teşkilatı tarafından ilk iktisabı ‘ÖTV' den istisna edilmiştir.

 â€¢ ÖTV Kanunu'na ekli (IV) sayılı listedeki 8517.12.00.00.11 G.T.İ.P numaralı malların ithalinde veya yurt içinde üreticileri tarafından teslimlerinde listede ki orana göre hesaplanacak olan vergi tutarının, her bir adet mal için 40 TL olarak hesaplanacak asgari maktu vergiden düşük olması halinde, her bir adet mal için 40 TL vergi ödenmesi öngörülmektedir. Bu hüküm 31.12.2013 tarihine kadar uygulanacaktır. Yukarıda bahsi geçen bütün hususlar 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Damga Vergisi Kanunu

 â€¢ 5300 Sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu'na göre mudi ve lisanslı depo işletmesi arasında düzenlenen mukavelenameler ve ürün senetleri damga vergisinden istisna edilmiştir. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

 Vergi Usul Kanunu

• Arsalar ile ilgili asgari ölçüde birim değer tespitini yapacak olan takdir komisyonuna defterdarın, vergi dairesi başkanlığının bulunduğu yerlerde ise vergi dairesi başkanının görevlendirileceği iki memurun katılımı sağlanmaktadır. 03.07.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

• Elektronik ortamda verilme zorunluluğu getirilen bildirim veya formlara ilişkin olarak süresinden sonra düzeltme amacıyla verilen bildirim ve formların, belirlenen sürelerin sonundan itibaren 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsüzlük cezası kesilmeyecektir. 10 günlük süreyi takip eden 15 gün içinde verilmesi halinde ise kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası 1/2 oranında uygulanacaktır. Ayrıca beyannamelerini vermeyenlere, hem beyanname vermemekten hem de beyannamelerini elektronik ortamda vermemekten ötürü iki ceza kesilmemesi sağlanmaktadır.

01.08.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.

ADNAN DEMİR

ODA SEKRETERİ